Διαβάστε τους ανθρώπους, όχι τα ταρό.

10 συμβουλές για να καταλαβαίνετε τους συνεργάτες σας.

Εάν είστε επιχειρηματίας, πολλοί υπάλληλοί σας, αλλά και συνεργάτες, προμηθευτές, κλπ, είναι για εσάς ανοιχτά βιβλία. Στο πρόσωπό τους καθρεφτίζεται αμέσως κάθε συναίσθημα, και γνωρίζετε τη διάθεσή τους ακόμα και αν τους βλέπετε από μακριά, να ψωνίζουν στο περίπτερο.

Κάποιοι άλλοι όμως σας θυμίζουν επαγγελματίες παγκόσμιους πρωταθλητές του πόκερ, ανέκφραστοι και απόκοσμοι, πολλές φορές εν αγνοία τους! Και αν διαβάζετε εύκολα τους μεν, τι κάνετε με τους δε; Πριν σιγοτραγουδήσετε μαζί με τη Γλυκερία “πήγα σε μάγισσες, σε χαρτορίχτρες” και βγάλετε την τράπουλα Ταρό από το συρτάρι, διαβάστε το άρθρο μου που ακολουθεί, με 10 tips για να μάθετε να διαβάζετε τους ανθρώπους καλύτερα.

#01. Μάθετε πρώτα το default τους

Κάθε συνεργάτης έχει τα δικά του τυπικά χαρακτηριστικά ή τικ. Ο ένας σταυρώνει μονίμως τα χέρια, ο άλλος σχεδόν ξαπλώνει στην καρέκλα στα meetings, κλπ. Το ραντάρ σας πρέπει να είναι ικανό να ξεχωρίζει πότε κάποιος συνεργάτης παρεκκλίνει από το default του προς κάτι νέο. Όταν ο πολυλογάς μένει σιωπηλός, όταν ο χαλαρός αρχίζει να παίζει νευρικά με το στυλό του, όταν ο πάντα πρόθυμος δείχνει απόμακρος, κάτι προβληματικό υπάρχει στο βασίλειο της Δανιμαρκίας.

#02. Χρησιμοποιήστε την ακοή σας

Τον ρωτάτε “πώς είναι” και ο συνεργάτης σας απαντά “μια χαρά”, και, στα μάτια σας, όντως φαίνεται μια χαρά. Στα αυτιά σας όμως; Προσέξτε ταχύτητα ομιλίας, παύσεις, ένταση, δισταγμούς, αλλαγές στον τόνο.

Σημειώνω ότι, πειραματική έρευνα που παρουσίασε η American Psychological Association βρήκε ότι υπό ορισμένες συνθήκες οι άνθρωποι αναγνωρίζουν τα συναισθήματα με μεγαλύτερη ακρίβεια, ακούγοντας μόνο τη φωνή παρά όταν έχουν παράλληλα και οπτικές πληροφορίες. Για αυτό, τεντώστε τα αυτιά σας.

#03. Εντοπίστε την ασυμφωνία λόγου και σώματος

“Φυσικά και συμφωνώ”. Αλλά η φωνή χαμηλώνει, το χαμόγελο εξαφανίζεται και το σώμα τραβιέται προς τα πίσω. Όταν τα λόγια λένε ένα πράγμα και το σώμα ένα άλλο, μην αγνοείτε τη δεύτερη συζήτηση που γίνεται μπροστά σας. Δεν σημαίνει απαραίτητα ότι ο άλλος λέει ψέματα, σημαίνει όμως ότι υπάρχει κάτι που αξίζει να το ψάξετε λίγο περισσότερο.

#04. Μην κοιτάτε μόνο ποιος μιλάει. Κοιτάτε ποιος δεν μιλάει.

Σε ένα meeting, πολλές φορές μπορεί να σας πει περισσότερα αυτός που δεν είπε τίποτα. Ποιος σταμάτησε να συμμετέχει όταν αναφερθήκατε σε ένα συγκεκριμένο project; Ποιος κοίταξε ποιον όταν ανακοινώθηκε μια απόφαση; Ποιος ήταν λαλίστατος στην αρχή και “έσβησε” στη συνέχεια; Το να διαβάζεις το δωμάτιο σημαίνει να παρακολουθείς και τις σιωπηλές αντιδράσεις, όχι μόνο τη συζήτηση.

#05. Παρατηρήστε τι αλλάζει όταν αλλάζει το θέμα

Ένας συνεργάτης μπορεί να είναι χαλαρός για είκοσι λεπτά και μόλις πείτε “budget” ή, ακόμα χειρότερα, “deadline”, το χέρι του που κρατάει τον καφέ μένει μετέωρο. Οι απότομες αλλαγές στη συμπεριφορά συχνά σας δείχνουν ποια θέματα προκαλούν αμηχανία, άγχος ή ένταση, και πού αξίζει να δώσετε λίγη περισσότερη προσοχή.

#06. Μην ανακρίνετε

Μερικές φορές το καλύτερο εργαλείο για να διαβάσετε κάποιον είναι απλά να τον ρωτήσετε. Προσοχή όμως! Όχι να τον ρωτήσετε με ύφους ανακριτικού της Τροχαίας “Έχεις πρόβλημα;”, γιατί αυτό απλά θα πυροδοτήσει τους αμυντικούς μηχανισμούς του, και θα τον κάνει ακόμα πιο δυσανάγνωστο.

Ρωτήστε, για παράδειγμα, “Πώς σου φαίνεται αυτή η απόφαση;” ή “Τι είναι αυτό που σε προβληματίζει περισσότερο εδώ;”. Οι ανοιχτές ερωτήσεις και η πραγματική περιέργεια βοηθούν τους ανθρώπους να αποκαλύψουν πολύ περισσότερα από μια ανάκριση με ερωτήσεις ναι/όχι.

#07. Διαβάστε το δωμάτιο, όχι μόνο τον άνθρωπο

Ποιος κάθεται δίπλα σε ποιον; Ποιος κοιτάζει ποιον πριν απαντήσει; Με ποιανού το αστείο γελούν όλοι και ποιανού όχι; Ποιος μπορεί να διακόψει χωρίς συνέπειες; Ποιον κοιτάζουν όταν θέλουν επιβεβαίωση; Εάν μπορείτε να απαντήσετε στα παραπάνω, είσαστε άριστοι αναγνώστες!

Διαβάζοντας το δωμάτιο, και όχι μόνο τον άνθρωπο, αρχίζετε να βλέπετε τις άτυπες σχέσεις, συμμαχίες και ισορροπίες επιρροής που δεν εμφανίζονται σε κανένα οργανόγραμμα.

#08. Αναζητήστε μοτίβα, όχι στιγμές

Μία κακή στιγμή δεν πρέπει να είναι ικανή συνθήκη, για να καταδικάσετε κάποιον. Είναι λανθασμένο, και πολλές φορές άδικο, το να βγάζετε συμπεράσματα από ένα μεμονωμένο περιστατικό. Αυτό που πρέπει να κάνετε είναι να μάθετε να διαβάζετε μοτίβα (patterns), και όχι στιγμές.

Αν κάποιος συνεργάτης επιτίθεται κάθε μα κάθε φορά σε όποιον αμφισβητεί μια πρότασή του, αν σε κάθε λάθος βρίσκει έναν τρίτο να κατηγορήσει ή αν κάθε φορά που πιέζεται εξαφανίζεται, τότε δεν έχετε πια ένα περιστατικό. Έχετε patterns. Και τα patterns προβλέπουν τη συμπεριφορά πολύ καλύτερα από μια μεμονωμένη αντίδραση.

#09. Προσέξτε την πρώτη αντίδραση

Μόλις ανακοινώσατε ότι ένα project ακυρώνεται, ότι αλλάζει ο επικεφαλής μιας ομάδας ή ότι ένας συνάδελφος πήρε προαγωγή. Μην προσέξετε μόνο τι θα σας πουν. Προσέξτε τι συνέβη πριν σας το πουν.

Ένα στιγμιαίο σήκωμα των φρυδιών, ένα σφίξιμο των χειλιών, ένα αυθόρμητο χαμόγελο, μια μικρή παύση, ακόμα και ένα χειροκρότημα, πάντα προηγείται της λεκτικής απάντησης που ακολουθεί, και που είναι πάντα ελεγχόμενη. Η πρώτη αντίδραση δεν σας αποκαλύπτει μαγικά τι σκέφτεται κάποιος, αλλά είναι ένα επιπλέον στοιχείο που αξίζει να βάλετε στο παζλ.

#10. Διαβάστε πρώτα από όλα τον εαυτό σας

Αν έχετε ήδη αποφασίσει ότι κάποιος είναι τεμπέλης, αλαζόνας ή αναξιόπιστος, ο εγκέφαλός σας θα βρίσκει παντού “αποδείξεις”. Το ίδιο συμβαίνει και προς την αντίθετη κατεύθυνση με κάποιον που συμπαθείτε. Ό,τι και να κάνει, θα είναι “καλό παιδί”. Για αυτό, ο καλός παρατηρητής πάντα διαβάζει πρώτα τον εαυτό του και ρωτά “μήπως βλέπω αυτό που περίμενα να δω;”.

Επίλογος

Αν εξασκήσετε όλα τα παραπάνω, σιγά σιγά θα αρχίσετε να διαβάζετε τους ανθρώπους γύρω σας πολύ καλύτερα, και τα Ταρό θα μείνουν σκονισμένα στο συρτάρι!